'Kreupele honden zo snel mogelijk
laten onderzoeken |
| Uit artikel van: WIL JANSSEN,
DIERENARTS |
|
| Als een hond plotseling kreupel loopt, kan ervan
alles met hem aan de hand zijn. Ga dan zo snel mogelijk met
de hond naar uw dierenarts om hem te laten onderzoeken en blijvend
letsel te voorkomen. Bij een plotselinge kreupelheid kan
er van alles aan de hand zijn. Er kan sprake zijn van een traumatische
(door een ongeluk) kreupelheid. De hond kan zijn uitgegleden,
zich op oneffen terrein ergens aan gestoten hebben, zijn poot
verstuikt hebben of in een kuil hebben getrapt waardoor de poot
een extreme beweging heeft gemaakt enzovoort. Als een hond zijn
poot niet meer belast en optrekt heeft hij meestal behoorlijke
pijn met een ernstige oorzaak.
Wanneer een exacte oorzaak niet is vast te stellen, kan de
hond onder lichte sedatie (= verdoving door narcose) gebracht
worden. Door de verdoving is het mogelijk om gedetailleerder en
niet gehinderd door reacties van de hond de poot te onderzoeken.
Door spierspanning bij vooral grote honden kan het bijvoorbeeld
onmogelijk zijn de knie goed te onderzoeken op letsel aan de voorste
kruisband. Sommige honden janken bij de geringste aanraking al
van angst, waardoor het moeilijk is een exacte diagnose vast te
stellen. Ook voor het maken van een röntgenfoto is bij sommige
honden een verdoving noodzakelijk.
Gescheurde voorste kruisband
Ernstige pijn, opgetrokken, een niet belaste poot en het
plotselinge ontstaan daarvan kunnen duidden op een gescheurde
voorste kruisband. Grotere, zwaardere honden vaker gescheurde
voorste kruisbanden.
Om vast te stellen dat het om een gescheurde voorste kruisband
gaat, maakt de dierenarts gebruik van een bepaalde test de zogenoemde
schuifladetest. Bij een gescheurde voorste kruisband is deze
test positief. Het scheenbeen kan dan bij het naar voren
bewegen en bij een vastgehouden dijbeen aanzienlijk naar voren
worden verplaatst. Bij een intacte kruisband is dat slechts in
heel geringe mate mogelijk. Voor een betrouwbare indruk moeten
beide knieën worden vergeleken, de hond moet soms onder verdoving
getest worden. Om er zeker van te zijn dat er geen verder letsel
aan de achterpool is, worden röntgenfoto’s gemaakt. |
| Kniegewricht De kruisbanden (een voorste en een
achterste kruisband) lopen, zoals de naam al doet vermoeden, kruiselings
in het kniegewricht. Naast het gewrichtskapsel, de zijdelingse
bandjes aan de buitenkant van de knie (de zogenoemde collateraalbandjes)
en de aanhechtende strek- en buigspieren van het gewricht, zorgen
de kruisbanden voor een verbinding van het dijbeen met het scheenbeen.
Ze maken een stabiele buig- en strekbeweging mogelijk langs een
horizontale as (zie afbeelding). In het kniegewricht bevinden
zich ook de beide menisci (knieschijven). Dat zijn twee kraakbeenschijven
die tussen hot dijbeen en het scheenbeen in liggen op de bodem
van het kniegewricht. |
 |
Zij dienen als een soort stootkussen in de knie en helpen ook mee
om de knie op een stabiele manier te laten bewegen. Als een kruisband
kapot is verdwijnt een deel van do stabiliteit in het kniegewricht.
Het scheenbeen kan dan behalve naar voren, ook binnenwaarts draaien.
Deze speling in het gewricht leidt tot irritatie die een ontstekingsreactie
opwekt Het gewricht produceert meer vocht, wordt pijnlijk en als
deze situatie lang genoeg duurt ontstaat artrose. Artrose is een
ontsteking in het gewricht waarbij ruwe, onregelmatige botwoekeringen
gevormd worden langs de randen van het gewricht .Bewegen gaat door
deze botwoekering pijn doen. Als artrose eenmaal is ontstaan, gaat
ze nooit meer over. Hieruit blijkt hot belang van vroegtijdige hulp
bij een scheur in de voorste kruisband. Als zo snel mogelijk na
het ontstaan, dus hoogstens enkele dagen later, behandeld wordt
met ontstekingsremmers (pijnstillers) en de knie wordt geopereerd,
heeft artrose minder kans zich te ontwikkelen. De vooruitzichten
om de knie in de toekomst te kunnen blijven gebruiken zijn vaak
aanzienlijk beter. Ook de revalidatieperiode is korter. De operatie
Er zijn verschillende technieken voor het opereren van een gescheurde
voorste kruisband. Alle zijn erop gericht de defecte kruisband
te verwijderen en te vervangen door een nieuwe kruisband van lichaamseigen
materiaal of van een lichaamsvreemd, maar zo veel mogelijk bewegingsloos
materiaal
Bij gebruik van lichaamseigen materiaal wordt de 'nieuwe kruisband'
meestal zo aangebracht dat hij door het gewricht loopt. Bij lichaamsvreemd
materiaal, zoals nylon, wordt meestal gekozen voor een buiten
het gewricht verlopende kruisband (nagebootste situatie). Beide
methoden hebben voor- en nadelen.
In een aantal gevallen van kruisbandverscheuring ontstaat ook
schade aan (meestal) de binnenste (mediale) meniscus. Doordat
de binnenste meniscus weer verbonden is met het scheenbeen en
het scheenbeen na kruisbandverscheuring inwaarts kan draaien,
kan de binnenste meniscus kapot gedraaid worden. Dat kan gebeuren
tijdens het ontstaan van de kruisbandverscheuring maar ook nog
erna.
Tijdens een operatieve correctie van een kruisbandverscheuring
waarbij de kruisband verwijderd wordt, moeten de meniscusschijven
dan ook goed gecontroleerd worden. Het laten zitten van een kapotte
meniscus leidt ertoe dat de kreupelheid niet verbetert. Het streven
is om alleen het kapotte deel te verwijderen.
Wanneer de kapotte kruisband uit de knie gehaald is wordt
een band van kunststof aangebracht aan de buitenkant van de knie.
Deze band maakt de inwaarts en voorwaartse beweging van de knie
praktisch onmogelijk. Hij vervangt de voorste kruisband en blijft
levenslang in de knie zitten. Bij ongeveer 65 procent van
de honden is de meniscus nog intact na een scheuring in de
kruisband. De vooruitzichten voor een tijdig geopereerde knie
zijn meestal goed. In een aantal gevallen, gelukkig de minderheid,
kan de ingebrachte kunstkruisband problemen gaan geven. Soms veroorzaakt
de kunstband irritatie en fistels (etterende opening in de huid).
De band moet dan eventueel vervangen worden door een andere.
Herstel
Na circa drie maanden na de operatie, rent de hond meestal
weer volop op vier poten en is weer helemaal de oude. Na de operatie
moet rekening gehouden worden met een revalidatieperiode van ruim
zes weken. Daarna kan de hond geleidelijk aan weer uitgelaten
warden zoals hij gewend was. |
|